Ô tô mất phanh là tình huống thuộc loại nguy hiểm nhất mà tài xế lái xe ô tô phải đối mặt bởi dễ dẫn đến hoảng loạn khi xe không còn điều khiển được tốc độ, đặc biệt nếu đang đi trên đèo dốc. Làm sao để lái xe an toàn trong trường hợp này?
Hiện tượng mất phanh xảy ra nhiều nhất với những xe chạy đường dài, đường đồi núi, địa hình hiểm trở.
Bởi, khi đi ở các cung đường này lái xe ô tô thường sử dụng phanh quá nhiều, trong khi hệ thống phanh của hầu hết các xe đều được dẫn động bằng dầu và trợ lực bằng khí chân không.
Nên khi sử dụng nhiều dễ sinh nhiệt làm trơ má phanh, phanh không ăn, làm lộn cupen ở xi lanh phanh và mỗi lần đạp phanh làm dầu phanh thất thoát ra ngoài, dẫn đến mất phanh.
Ngoài ra, xe mất phanh có thể còn do hiện tượng mất áp suất dầu từ các vết nứt vỡ đường ống dẫn dầu phanh. Mặc dù đây là trường hợp khá hy hữu vì đường ống dẫn dầu thường có cấu tạo cực kỳ chắc chắn để chịu được áp suất dầu.
Đặc biệt, do mỗi bánh xe ô tô có đường ống dẫn dầu riêng nên nếu vỡ một hoặc hai ống thì các ống còn lại vẫn hoạt động bình thường. Do đó, trong quá trình sử dụng, bạn nên thường xuyên kiểm tra, bảo dưỡng bộ phận này.
2.1 Giữ bình tĩnh
Trong những trường hợp khẩn cấp, việc phản ứng thái quá chỉ khiến tình hình thêm nguy hiểm.
Không bình tĩnh thì không thể thực hiện những bước tiếp theo. Chỉ cần người lái xe ô tô giữ sự chủ động thì cơ hội cho người xung quanh đã cao hơn rất nhiều.
Bình tĩnh phụ thuộc vào nhiều yếu tố như kinh nghiệm, tố chất của người lái. Một anh chàng mới lái, chưa va chạm nhiều dĩ nhiên dễ mất bình tĩnh hơn tài già. Nhưng một tài già chủ quan sẽ dễ mất bình tình hơn người luôn chủ động. Vì vậy, hãy tập trung để không rơi vào tình thế ứng biến mà phần bị động lại ở phía bạn.
2.2 Nhả chân ga và tắt hệ thống kiểm soát hành trình
Nhả chân ga hoặc nhấc chân khỏi chân ga để giảm tốc độ, đồng thời tập trung hơn cho chân phanh khi xe mất phanh.
Sau đó, tắt hệ thống kiểm soát hành trình nếu đang kích hoạt. Hệ thống kiểm soát hành trình có thể tự động tắt khi đạp phanh hoặc ngắt côn, nhưng để an toàn, người lái xe ô tô nên chủ động tắt.
>> THAM KHẢO NGAY bài viết về Kỹ năng quan sát CHUẨN khi mới học lái xe ô tô để tránh được những rủi ro khi lái xe ô tô.
2.3 Cảm nhận chân phanh để lái xe ô tô an toàn
Người lái xe ô tô hãy tiếp tục đạp phanh và cảm nhận nguyên nhân.
Nếu phanh mềm và đạp sát tận sàn, có thể mất dầu do hỏng đường ống. Thử đạp lại nhiều lần để có cơ may hồi phục áp suất.
Nếu chân phanh cứng đanh thì hệ thống phanh đang bị tắc đường dẫn thủy lực, hoặc phanh bị bó cứng. Nhưng đôi khi cũng có thể do vật nào đó chặn ở dưới. Người lái có thể nhờ bạn đồng hành quan sát để tập trung vào việc điều khiển xe.
2.4 Nhấp nhả phanh liên tục
Nhấp, nhả chân phanh liên tục vài lần có thể phục hồi áp lực cho hệ thống phanh để dừng xe. Việc này sẽ mất chút thời gian, nhưng nên thử, kể cả khi xe trang bị chống bó cứng phanh ABS. Người lái đạp chân phanh sát sàn để quá trình khôi phục áp suất hiệu quả hơn.
2.5 Trả về số thấp
Khi lái xe ô tô trả về số thấp thì sẽ giúp xe chậm lại.
Đối với xe số sàn, tài xế nên chuyển về số thấp để động cơ hãm tốc độ xe chạy thay cho phanh. Việc chuyển số nên thực hiện tuần tự theo tốc độ thực tế xe đang chạy, nếu ngay lập tức chuyển xe về số 1, 2 có thể làm người lái mất kiểm soát xe.
Đối với xe số tự động, người lái xe ô tô đưa cần số sang vị trí chuyển số tay và lần lượt chuyển xe về các số thấp hơn. Hãy chuyển sang chế độ bán tự động hoặc chế độ số thấp (ký hiệu bằng các số nhỏ như 1, 2 hoặc chữ cái L).
>> THAM KHẢO NGAY: Kỹ thuật căn đường CỰC CHUẨN khi lái xe ô tô ai cũng cần biết
2.6 Dùng phanh tay để lái xe an toàn
Phanh tay, hay còn gọi là phanh khẩn cấp hoặc phanh đỗ, thường dùng để dừng xe dù mất nhiều thời gian hơn do chỉ tác động vào bánh sau.
Khi thao tác cần lưu ý kéo nhẹ nhàng, từ từ nhưng đủ lực. Nếu kéo quá mạnh, quá nhanh có thể làm khóa bánh, gây hiện tượng trượt, mất lái. Nhớ giữ núm nhả, mỗi khi thấy xe ô tô có hiện tượng mất lái cần nhả phanh tay ngay.
Đối với phanh tay điện tử, người lái có thể tác động lên nút bấm 3 lần liên tiếp, để kích hoạt phanh chậm và bấm tiếp 1 hoặc 2 lần để xe dừng hẳn.
2.7 Báo hiệu cho xe khác
Bật đèn cảnh báo, nháy pha hoặc dùng còi gây sự chú ý cho người lái xe ô tô khác biết để chủ động tránh đường. Mở cửa sổ để tăng tính cản gió và dễ gọi người trợ giúp khi bị mất phanh.
2.8 Đánh tay lái nếu đường rộng
Nếu đường đủ rộng, hãy liên tục đánh lái trái-phải để tạo ma sát giúp giảm tốc độ xe. Tuy nhiên, chỉ thực hiện thao tác này khi xe không chạy với tốc độ cao. Việc đánh lái liên tục ở tốc độ cao có thể gây lật xe khi lái xe ô tô.
2.9 Áp xe vào chướng ngại vật ven đường
Nếu áp dụng những cách trên vẫn không thể dừng xe lại khi hỏng phanh, người lái xe ô tô có thể thử vận may bằng cách áp sát xe vào những chướng ngại ven đường.
Đừng cố hy vọng xe tự dừng. Hãy chọn điểm an toàn để có thể cho xe đâm vào đó. Ưu tiên những chướng ngại vật mềm như bụi cây, vũng lầy.
Cảm ơn bạn đã theo dõi bài viết này. Hy vọng rằng những kinh nghiệm xử lý tình huống ô tô mất phanh trên sẽ giúp bạn lái xe an toàn hơn!
>>> NGUỒN: TỔNG HỢP
